Σάββατο 10 Νοεμβρίου 2007

Σκουπίδια / Rubbish



Είναι γνωστό πως οι Νεο-έλληνες πετάμε (εν κινήσει ή σταματημένοι) από το αυτοκίνητο ότι μπορεί να φανταστεί κανείς. Η κατάσταση με τα κάθε λογής σκουπίδια στα πρανή των δρόμων είναι απελπιστική, ακόμη και στα πλέον απομονωμένα μέρη. Στη συντριπτική τους πλειονότητα, τα απορρίματα αυτά είναι πλαστικά... Σύμφωνα με έρευνα στη Βρετανία, στην οποία αναφέρεται στη στήλη του στην Ελευθεροτυπία ο Χρήστος Μιχαηλίδης (2/10/07), περίπου 1.000.000 τροχαία ατυχήματα συμβαίνουν ετησίως στη Βρετανία λόγω ρίψης σκουπιδιών από οδηγούς. Για να μην μιλήσουμε για το περιβάλλον... Ενδεικτική της κατάστασης είναι οι φωτογραφίες που βλέπετε: πρόκειται για καμένες θέσεις στη περιοχή των Στύρων Ευβοίας, ενάμισι μήνα μετά τη φωτιά του Αυγούστου. Προφανώς όλα αυτά τα σκουπίδια είναι... μεταπυρικά! 40 με 50 μέρες ήταν αρκετές για να συσσωρευθούν. Φανταστείτε τι συμβαίνει στο διάστημα ενός έτους...
It is well known that we, the modern Greeks throw out of our car window (either while driving or when stopped) whatever one can imagine. The situation with rubbish of all kind across the roads throughout the country, even in the most remote areas, is terrible. Most of the garbage are plastic... According to a British survey, almost 1 million car accidents are recorded on an annual basis in Britain because of garbage thrown by drivers. Not to mention the environment...
Indicative of the situation are the uploaded photos: it was taken at a burned site of southern Euboia (Styra) almost one and a half month after the fire of last August. It is evident that all this rubbish spread across the slopes is... post-fire! Imagine what quantities of rubbish are gathered within a year...

Τρίτη 6 Νοεμβρίου 2007

Σκυλοκρεμμύδες/Urginea maritima


Μεταπυρικός πληθυσμός σκυλοκρεμμύδων (Urginea maritima) σε ελαιώνα, Νότια Εύβοια (10/2007). Η σκυλοκρεμμύδα είναι μεταξύ των πρώτων φυτικών ειδών που εμφανίζονται στο καμένο έδαφος. Αποτελεί το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα προώθησης της άνθισης από τη φωτιά της ελληνικής γεοφυτικής χλωρίδας.
Post-fire flowering population of Urginea maritima in an olive-grove, Southern Euboia (10/2007). U. maritima is among the first plant species appearing on the burned soil and at the same time is the most typical example of fire favored anthesis across the Greek flora.

Φθινοπωρινά Γεώφυτα/Autumnal Geophytes



Τα γεώφυτα είναι μια από τις βιοτικές μορφές των φυτών. Αναφέρεται σε φυτά των οποίων οι ετήσιοι αυξητικοί οφθαλμοί βρίσκονται προστατευμένοι κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Με απλά λόγια, πρόκειται για φυτά των οποίων οι βλαστοί είναι υπόγειοι, πχ., η πατάτα, το κρεμμύδι, το καρότο, για να αναφέρω μερικά καλλιεργούμενα είδη.
Τα φθινωπορινά γεώφυτα, δηλαδή αυτά που ανθίζουν το φθινόπωρο, είναι από τα ωραιότερα στοιχεία της ελληνικής χλωρίδας. Προσθέτουν αξέχαστες πινελιές χρώματος στο συνήθως ωχρή ποώδη βλάστηση που συνέρχεται από την καταπόνηση της θερινής ξηρασίας. Ειδικότερα στις καμένες εκτάσεις, είναι έντονη η αντίθεση της στάχτης και του κάρβουνου με τα ροδοκόκκινα άνθη του κυκλάμινου, τα κίτρινα άνθη της στρενμπέργκιας και τα ροζ άνθη του κολχικού. Υπάρχουν πολλές αναφορές, τόσο από τη Μεσογειακή λεκάνη όσο και από άλλα σημεία του πλανήτη, ενίσχυσης της ανθοφορίας των γεωφύτων μεταπυρικά. Έχει βρεθεί ότι ο καπνός (και ειδικότερα οξείδια του αζώτου) προάγουν την άνθιση, με αποτέλεσμα (1) την νωρίτερη έναρξη της ανθοφορίας στα καμένα από ότι στα άκαφτα και (2) την παραγωγή ανθέων σε μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. (Φωτό: πλυθησμός Sternbergia sicula σε καμένη πλαγιά του Πάνειου όρους).
Geophyte is one type of plant life form. It corresponds to plants with their buds protected into the soil. With other words, it refers to plants with subterranean shoots, such as the potato, the onion and the carrot. Autumnal geophytes, i.e. the geophytes that flower in autumn, are amongst the prettiest elements of Greek nature. The add unforgettable colors to the usually pale physiognomy of herbaceous layer that is just overcoming the summer dryness. Along the burned areas, in particular, the antithesis among the burned soil and the geophytic flowers is unique. Just look at the reddish Cyclamen, the yellow Sternbergia and the pale pink Colchicum.
There are plenty of data supporting the fact of fire being an agent that favors the geophitic anthesis. This phenomenon has been attributed to smoke (and in particular nitrogen oxides). Fire anthesis advancement is focused both on the individual (earlier flowering formation in burned than in the unburned patches) and the population level (highest proportion of the population forming flowers in the burned sites). (Photo: Sternbergia sicula flowering population in a burned slope of Mt Paneion).

Τρίτη 9 Οκτωβρίου 2007

Τα βαφτήσια / Name giving


Τα τελευταία 14 χρόνια ασχολούμαι συστηματικά με την διερεύνηση της βραχυπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης απόκρισης των οικοσυστημάτων στον παράγοντα 'φωτιά'. Η φωτιά, παρόλους τους αρνητικούς συνειρμούς που μπορεί να προκαλεί, αποτελεί ένα φυσικό φαινόμενο, έναν φυσικό παράγοντα οικολογικής διαταραχής με την δική του αξία και ιστορία. Η διερεύνηση του οικολογικού της ρόλου δεν παύει να κρύβει εκπλήξεις για τον ερευνητή. Όμως, το 2007 θα αποτελεί χρονιά σταθμό για την χώρα μας, καθώς στη διάρκεια των θερινών μηνών μεγάλος αριθμός πυρκαγιών αποτέφρωσε μεγάλες εκτάσεις σε πολλές περιοχές τόσο της ηπειρωτικής όσο και της νησιωτικής Ελλάδας (στη φωτογραφία η φωτιά στο όρος Πεντέλη, 16 Αυγούστου). Μέσα από αυτή την ιστοσελίδα θα παρακολουθούμε την δυναμική καμένων οικοσυστημάτων και τοπίων, θα συζητάμε συναφή θέματα της επικαιρότητας, θα προσπαθούμε να εντοπίσουμε και να στιγματίσουμε περιπτώσεις κακοδιαχείρισης και απόπειρες αλλαγής χρήσεων γης. Η αρχική σκέψη ήταν η ιστοσελίδα να έχει στη διέυθυνση το όνομα του Προμηθέα, γεγονός που δεν κατέστη δυνατό αφού το όνομα αυτό ήταν είδη δεσμευμένο. Επιλέχθηκε, λοιπόν, το όνομα 'Πάνειον" τόσο προς τιμήν του θεού Πάνα, θεού άρρηκτα συνδεδεμένου με την φύση, όσο και ως αναφορά στο όρος Πάνειον της Λαυρεωτικής (ΝΑ Αττική) μεγάλη έκταση του οποίου κάηκε στις 25 Αυγούστου.

For the last 14 years I study the short- and long-term response of ecosystems towards fire. Despite the negative emotions that the word 'fire' may arise, fire remains a natural phenomenon, a natural disturbance factor with its own value and history. The effort to investigate its role doesn't cease to be full of surprises. Still, the year 2007 will remain a landmark for our country, since during the summer a record-number of wildfires burst over the country and burned thousands of hectares both in continental and insular Greece (in the picture the Penteli Mt. fire, in Attica, August 16). Through this site, we shall monitor the burned ecosystems and landscapes, we shall discuss any relevant point of view and "breaking stories" and we shall try to locate and criticize any attempts of miss-management and land use alterations. , The initial thought was to use the name of Prometheus in the address of this blog but since it was unavailable, the word "paneion" has been used in order to commemorate both god Pan (one of the lower gods of the Greek mythology, a god closely related to forest and wild nature) and mountain Paneion, found in SE Attica and burned on August 25th.